Η Λιτανεία και η περιφορά του επιταφίου της Παναγιάς στη Χώρα καθώς και η μεγάλη αγρυπνία στην Παναγία της Διασώζουσας την παραμονή της Μεγάλης γιορτής της Παναγιάς, είναι από τα πλέον σημαντικά θρησκευτικά δρώμενα του Δεκαπενταύγουστου στο νησί μας. Έχουν τις ρίζες τους στην παράδοση και είναι σφικτά δεμένα μαζί της . Όπως κάθε χρόνο έτσι και φέτος όσοι διψούν για ότι παραδοσιακό συμβαίνει αυτές τις μέρες στην Πάτμο και αυτοί δικαιολογημένα είναι οι επισκέπτες, συγκεντρώνονται στην πλατεία της Αγίας Λεσβιάς για να παρακολουθήσουν την λιτανεία του επιταφίου της Παναγιάς. Το συγκινησιακό στοιχείο που διαχέεται ανάμεσα στους πιστούς κατά τη διάρκεια της λιτανείας του επιταφίου, γίνεται ακόμα εντονότερο στο άκουσμα των εγκωμίων. Στη λιτανεία, προεξάρχει ο Καθηγούμενος της Ιεράς Μονής Πάτμου και Πατριαρχικός Έξαρχος με τον ιερό κλήρο της Εξαρχίας Η περιφορά του επιταφίου της Παναγίας, ξεκινά 10 η ώρα το πρωί της παραμονής, από την εκκλησία της Μεγάλης Παναγιάς στη Χώρα. Στην πλατεία της Αγίας Λεσβιάς πραγματοποιείται η πρώτη στάση. Στη μέση σχεδόν της πλατείας είναι τοποθετημένο το χρυσοκέντητο πορφυρού πανί που συμβολίζει το σώμα της Παναγιάς της Μητέρας του Χριστού. Ο ηγούμενος της Ιεράς Μονής και οι ιερείς είναι παρατεταγμένοι γύρω από το σώμα της Παναγιάς ψάλλοντας το πρώτο μέρος της λιτανείας Στη συνέχεια η περιφορά του επιταφίου περνάει από την εκκλησία της Αγίας Διασώζουσας. Καθ οδόν γυναίκες με «κανί» γεμάτα από ανθόνερο, απόσταγμα του ανθού της νεραντζιάς, ραίνουν τους ιερείς και τον κόσμο που περνάει από τους στενούς δρόμους της Χώρας .Στην πλατεία κάτω από τον ιερό ναό, ψάλλεται το δεύτερο μέρος των εγκωμίων του Επιταφίου. Η περιφορά συνεχίζεται μέχρι την πλατεία του Ξάνθου, όπου οι πιστοί προσκυνούν το σώμα και την εικόνα της Παναγιάς, την οποία κρατά ο εκάστοτε ηγούμενος. Στη συνέχεια η περιφορά καταλήγει εκεί από όπου ξεκίνησε.Το βράδυ της παραμονής τελείται Αγρυπνία στην Παναγιά τη Διασώζουσα με την θαυματουργή εικόνα την οποία επικαλούνται στις δύσκολες αλλά και στις καλές στιγμές τους όλοι οι πιστοί .Μια καταπληκτική εκκλησία αγιογραφημένη από τον ζωγράφο και αγιογράφο Γιάννη Βασιλόπουλο, αριστούχο της Σχολής Καλών τεχνών του Πολυτεχνείου Αθηνών, επί μακαριστού καθηγουμένου Ιερεμία Βάστα. Η παράδοση λέει ότι η Παναγιά η Διασώζουσα έσωσε από τα χέρια των Πειρατών, τον Πάτμιο Ευστράτιο Γλυκονικήτα, και επαργύρωσε με τα ασημικά σκεύη του σπιτιού του την εικόνα της και με τα χρυσά φλουριά που βρήκε επιχρύσωσε τον επενδύτη της. Από τότε, κάθε χρόνο εκατοντάδες πιστοί, συρρέουν στη μεγάλη αγρυπνία της Παναγιάς της Διασώζουσας η οποία έχει κάνει εκατοντάδες θαύματα.
