Τι συμβαίνει με την ποιότητα του νερού στην Πάτμο; Γίνονται έλεγχοι; Αν ναι ποια είναι τα αποτελέσματα και γιατί δεν δίνονται στη δημοσιότητα; Πολλά πράπονα των κατοίκων.
του Νίκου Μελιανού
ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΠΟΣΙΜΟ ΤΟ ΝΕΡΟ ΣΤΙΣ ΒΡΥΣΕΣ ΤΗΣ ΠΑΤΜΟΥ.
Πολλές φορές τα προηγούμενα χρόνια, αλλά και πρόσφατα η εφημερίδα Πατμιακά Χρονικά έχει ασχοληθεί τόσο με την ποσότητα, κυρίως όμως με την ποιότητα του νερού που διανέμεται στους κατοίκους Σκάλας, Χώρας και Κάμπου ( προηγούμενο ρεπορτάζ 7 Δεκεμβρίου 2024 με τίτλο : Το ΣΚΟΥΡΟ – ΚΙΤΡΙΝΟ ΚΑΦΕ χρώμα του νερού στην Πάτμο ), όμως αυτά ξανάρχονται στο μυαλό μετά τα δικαιολογημένα παράπονα των κατοίκων, οι οποίοι εκτός του ότι παίρνουν νερό κάθε 5 ή και 6 ημέρες, Ιούνιο μήνα, αντιμετωπίζουν πρόβλημα με την ποιότητα του, η οποία προκαλεί αρκετά ερωτηματικά, όσον αφορά την κατά νόμο, ή μη, περιεκτικότητα βλαβερών ουσιών και στοιχείων επικίνδυνων για την υγεία των πολιτών.
Πριν από λίγο καιρό ιδιώτης προσκόμισε σε χημικό εργαστήριο ποσότητα νερού που ελήφθη από διαφορετικές πηγές προέλευσης, κυρίως όμως από τις βρύσες των νοικοκυριών, και τα αποτελέσματα δεν ήταν και ιδιαίτερα κολακευτικά, μάλλον θλιβερά θα έλεγε κάποιος, για την υγεία των χρηστών. Ενδεικτικά αναφέρονται κάποιες τιμές οι οποίες χρήζουν ιδιαίτερης έρευνας και μελέτης.
Και ενώ όπως όλοι θα περίμεναν και περιμένουν ο δήμος να έδινε τα δικά του στοιχεία ως αποτέλεσμα των απαραίτητων ελέγχων του νερού, που θα έπρεπε να είχαν γίνει προς καθησύχαση των πολιτών, φύλλο δεν κουνιέται από τότε μέχρι σήμερα, με αποτέλεσμα να πιστεύεται ότι παρόλο που η σχετική νομοθεσία το επιβάλλει, είτε δεν έχει πραγματοποιήσει, κακώς, ο δήμος τους προβλεπόμενους ελέγχους, είτε αυτοί έχουν γίνει και δεν έχουν δημοσιευτεί επειδή τα αποτελέσματα πιθανόν να μην είναι συμβατά με τις επιτρεπόμενες τιμές.
Μήπως ήρθε η ώρα, εάν υπάρχουν τα στοιχεία, να δοθούν στη δημοσιότητα, μαζί με τα ανεκτά όρια που προβλέπονται ;;
Επειδή δε κάποιος μπορεί να αναρωτηθεί, μα καλά τι κάνει το επίσημο κράτος για την προστασία της υγείας των πολιτών, και δεν επιλύει το πρόβλημα, θα πρέπει να ειπωθούν τα εξής, χωρίς αυτά να σημαίνουν ότι το απαλλάσσουν της ευθύνης, και μεταθέτει την επίλυση του στους Ο.Τ.Α. οι οποίοι ευθύνονται εξίσου, ως οι βασικοί υπεύθυνοι του προβλήματος.
Και ενώ από το 2001 και εντεύθεν έχουν εκδοθεί 12 Φ.Ε.Κ. ( Φύλλα Εφημερίδας Κυβέρνησης ) με σχετική νομολογία και νομοθεσία, 8 Κ.Υ.Α ( Κοινές Υπουργικές Αποφάσεις ) 10 Υγειονομικές Διατάξεις, και 6 Οδηγίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης με στοιχεία για το υπάρχον θεσμικό πλαίσιο που αφορά την ποιότητα του νερού καθώς και τις υποχρεώσεις των υπευθύνων άρδευσης, ο κοσμάκης δεν γνωρίζει τίποτε αφού φροντίζουν γιαυτό, άγνωστο γιατί, κάποιοι να μην τους ενημερώνουν, προκαλώντας πολλά ερωτηματικά.
Σύμφωνα με το άρθρο 12 της Υ2/2600/2001 Κ.Υ.Α. και το άρθρο 9 της Γ 3 α/761/ 68 Υγ. διάταξης υπεύθυνοι ύδρευσης είναι :
Για τις υδρεύσεις δήμων η δημοτική αρχή, και εν προκειμένω ο ΔΗΜΟΣ ΠΑΤΜΟΥ, η οποία φέρει την αποκλειστική ευθύνη μελέτης, κατασκευής, λειτουργίας, και συντήρησης του συστήματος ύδρευσης, της διενέργειας υγειονομικών αναγνωρίσεων, εργαστηριακών εξετάσεων και γενικά της λήψης κάθε μέτρου, προκειμένου να παρέχεται πόσιμο νερό, αφενός μεν επαρκές σε ποσότητα για τις ανάγκες του υδρευόμενου πληθυσμού, χωρίς διακοπές και αφετέρου να είναι απαλλαγμένο από κάθε υγειονομικό κίνδυνο και υποχρεούται :
– Να θέτει στη διάθεση των αρμοδίων υγειονομικών αρχών αλλά και του κάθε πολίτη, αν χρειαστεί, και αν ζητηθεί, τις εργαστηριακές εξετάσεις, το ημερολόγιο ύδρευσης που οφείλει να τηρεί, καθώς και οποιοδήποτε στοιχείο που αφορά την εκλογή της πηγής της υδροληψίας,
– Να γνωστοποιεί αμέσως στη Δ/νση Υγείας της αποκεντρωμένης κάθε υγειονομικό κίνδυνο που εμφανίζεται καθώς και τα μέτρα που πρόκειται να λάβει για την εξουδετέρωση του,
– Να διενεργεί την προβλεπόμενη σύμφωνα με την ΥΜ/5673/57 ( Φ.Ε.Κ. 5/58 Β ) ΥΓ. Διάταξη, υποχρεωτική απολύμανση που επιβάλλεται για υδρεύσεις, που εξυπηρετούν οικισμούς άνω των 3.000 κατοίκων,
– Να τηρεί ειδικό βιβλίο στο οποίο θα καταχωρούνται τα αποτελέσματα μετρήσεων υπολειμμάτων χλωρίου, οι οποίες θα γίνονται με συχνότητες που καθορίζονται με την παραπάνω Υ.Δ. και προσδιορίζεται με τη μέθοδο DPD ( Χρωματομετρική ) και όχι της ορθοτολιδίνης,
– Να διενεργεί δειγματοληπτικούς και εργαστηριακούς ελέγχους σε αντιπροσωπευτικά προκαθορισμένα σημεία ολόκληρου του δικτύου διανομής, από την πηγή υδροληψίας μέχρι τη διάθεση στον καταναλωτή. Προς τούτο πρέπει να καταρτιστούν προγράμματα παρακολούθησης, τα οποία θα αναφέρονται μεταξύ άλλων και στον καθορισμό των σημείων δειγματοληψίας,
– Ένα ποσοστό των δειγμάτων πρέπει να λαμβάνεται από σταθερό σημείο ( αντλιοστάσια, δεξαμενές αποθήκευσης κ.λ.π. ) όπως επίσης και σε μέρη που υπήρξαν προβλήματα κατά το παρελθόν, ενώ κάποια δείγματα θα πρέπει να λαμβάνονται τυχαία στο δίκτυο.
Για την παρακολούθηση της ποιότητας του πόσιμου νερού υπενθυμίζεται ότι σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία, θα πρέπει να γίνεται αναφορά στην έννοια των τιμών, οι ανώτατες των οποίων είναι αυστηρά προκαθορισμένες και οποιαδήποτε υπέρβαση τους θα πρέπει να ανακοινώνεται στον κόσμο και να διακόπτεται, υπό προϋποθέσεις, η παροχή νερού,
Ως σημείο δειγματοληψίας καθορίζεται η βρύση του καταναλωτή, που χρησιμοποιείται για παροχή πόσιμου νερού, ενώ οι έλεγχοι στα εργαστήρια θα πρέπει να αναφέρουν και την καταλληλότητα ή όχι των υλικών ( σωληνώσεων κ.λ.π. ) που έρχονται σε επαφή με το πόσιμο νερό. Η δοκιμαστική παρακολούθηση και ο κατ’ επέκταση έλεγχος σε πρώτη φάση θα πρέπει να ερευνά τις παρακάτω παραμέτρους : Αργίλιο Αμμώνιο, Χρώμα, Αγωγιμότητα, Συγκέντρωση ιόντων υδρογόνου, Σίδηρο, Νιτρώδη, Οσμή, Γεύση, Κολοβακτηριοειδή, Θολότητα, Υπολειμματικό χλώριο κ.α. ενώ οι παράμετροι για ραδιενέργεια παρακολουθούνται από τη θεσπιζόμενη διαδικασία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία θεωρεί πως είναι απαραίτητο και σκόπιμο μεταξύ άλλων, να ερευνώνται α) τα ακόλουθα παθογόνα βακτήρια : Σαλμονέλες, Σταφυλόκοκκοι παθογόνοι, Ιοί των εντέρων, Καμπυλοβακτηρίδιο, β) παρασιτικοί οργανισμοί, Κρυπτοσπορίδιο, Giardia lamblia κ.λ.π.
Όσον αφορά την ταξινόμηση των συστατικών στο νερό ανάλογα με το επίπεδο συγκέντρωσης, έχουμε :
ΥΨΗΛΕΣ ( > 5 mg/ L ) Ασβέστιο Δισανθρακικά, Θειικά, Μαγνήσιο, Νάτριο, Πιρίτιο, Χλωριόντα.
ΧΑΜΗΛΕΣ ( 0,01 – 10 MG/ L ) Κάλιο, Στρόντιο, Σίδηρος, Ανθρακικά, Φθοριόντα, Νιτρικά.
ΙΧΝΟΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΕΙΣ ( < 0,1 mg/ l Aργίλιο, Αντιμόνιο, Αρσενικό, Βάριο, Βηρύλιο, Βρώμιο, Θάλιο, Ιώδιο, Κάδμιο, Κοβάλτιο, Λίθιο, Μαγγάνιο, Μολυβδαίνιο, Μόλυβδος, Ουράνιο, Σελήνιο, Υδράργυρος, Φωσφόρος, Χαλκός, Χρώμιο, Ψευδάργυρος, Αμίαντος σε μη ιοντική μορφή. Όπως δε αντιλαμβάνεται κάποιος, η υπέρβαση αυτών των δεδομένων πιθανόν να προκαλεί πρόβλημα.
Ακόμη πρέπει να αποστέλλονται δείγματα στην Ελληνική Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας ( ΕΕΑΕ ) η οποία ερευνά την παρουσία ή μη ραδιενεργών ουσιών στο πόσιμο νερό, ελέγχοντας για ραδιενεργά στοιχεία όπως το Τρίτιο και ισότοπα του ουρανίου (U – 238 και U – 234 ), καθώς και την ολική α) / β ) ακτινοβολία. Αυτές οι αναλύσεις διενεργούνται σύμφωνα με την οδηγία 2013 / 51 / Ευρατόμ, η οποία θέτει απαιτήσεις για την προστασία της υγείας του πληθυσμού από ραδιενεργές ουσίες στο νερό. Η ΕΕΑΕ εξετάζει συγκεκριμένα :
Τρίτιο : Ένα ραδιενεργό ισότοπο του υδρογόνου,
Ουράνιο : Ελέγχει για τα ισότοπα U – 238 και U – 234, τα οποία είναι φυσικά ραδιενεργά στοιχεία που βρίσκονται στο έδαφος και τα πετρώματα,
Ολική α / β ακτινοβολία, η συνολική ακτινοβολία που εκπέμπεται από σωματίδια άλφα και βήτα στο νερό. Η παρουσία αυτών των ραδιενεργών ουσιών στο πόσιμο νερό μπορεί να προέρχεται από διάφορες πηγές, όπως :
ΦΥΣΙΚΕΣ ΔΙΕΡΓΑΣΙΕΣ κατά τις οποίες το Ραδόνιο, το Ουράνιο και το Ράδιο υπάρχουν στο έδαφος και τα πετρώματα και μπορούν να διαλυθούν στο νερό, ΔΙΑΣΠΑΣΗ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ κατά την οποία το Πολώνιο – 210 σχηματίζεται από τη διάσπαση του Ραδονίου και μπορεί να παραμένει διαλυμένο στο νερό.
Με αυτούς τους ελέγχους και μέσω αυτών των αναλύσεων η ΕΕΑΕ, διασφαλίζει ότι το πόσιμο νερό που καταναλώνουμε είναι ασφαλές από Ραδιενεργούς κινδύνους. Στο σημείο αυτό ας επιτραπεί η ερώτηση :
ΤΙ ΕΧΕΙ ΚΑΝΕΙ Ο ΔΗΜΟΣ ;;
Πέραν των διάφορων άλλων ελέγχων έχει ελεγχθεί το πόσιμο νερό της Πάτμου από αυτήν την Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας ;;
Στην εφημερίδα ΠΑΤΜΙΑΚΑ ΧΡΟΝΙΚΑ μας έχει απασχολήσει το συγκεκριμένο θέμα, ειδικά όταν έχουμε τα στατιστικά στοιχεία καθώς και τα αποτελέσματα της ανάλυσης του νερού που με προσωπικά έξοδα ιδιώτης και παίρνοντας νερό αντλημένο από διαφορετικές πηγές έστειλε στο Χημείο, το οποίο επιβεβαίωσε αυτό το οποίο είναι κοινή συνισταμένη όλων, ότι δηλαδή το διανεμόμενο νερό παρουσιάζει και εγκυμονεί κινδύνους για την υγεία των κατοίκων, αφού οι τιμές ήταν ανεβασμένες σε Σίδηρο, Μαγγάνιο και Μόλυβδο, με την περιεκτικότητα σε Σίδηρο να είναι αρκετά ανησυχητική.
Είχε μάλιστα γίνει σχετική περιληπτική αναφορά στην εφημερίδα. Σύμφωνα δε με πληροφορίες ετοιμάζονται και άλλοι κάτοικοι να στείλουν δείγματα προς έλεγχο στα χημικά εργαστήρια, ειδικά από την περιοχή της Χώρας όπου το πρόβλημα είναι μεγαλύτερο.
ΑΠΟΡΙΑ : Γνωρίζει το πρόβλημα η δημοτική αρχή ;; Αν ναι, τι έχει κάνει για προστασία της υγείας των κατοίκων ;; Αν όχι τι προτίθεται να κάνει , αφού η λύση του θα έπρεπε να είχε ξεκινήσει από ……χτες ;; Έχει προβεί στους κατά νόμο προβλεπόμενους ελέγχους και μετρήσεις ;; Σύμφωνα δε με πληροφορίες έχει να γίνει έλεγχος της καταλληλότητας του πόσιμου νερού 4 χρόνια. Αν όμως έχει γίνει, σύμφωνα με τις προαπαιτούμενες προδιαγραφές, καλό θα ήταν τα αποτελέσματα να δοθούν στη δημοσιότητα για να εξαλειφθούν οι όποιοι φόβοι και επιφυλάξεις των κατοίκων.
Ήδη το καλοκαίρι ξεκίνησε, το ίδιο και το πρόβλημα τόσο της ποσότητας, όσο και της ποιότητας του νερού. Το μόνο που απομένει είναι να σκύψει καλύτερα ο δήμος πάνω στο συγκεκριμένο πρόβλημα και ποιος ξέρει, ίσως βρεθεί λύση. So easy, so difficult.
ΤΟΣΟ ΕΥΚΟΛΟ, ΑΛΛΑ ΚΑΙ ΤΟΣΟ ΔΥΣΚΟΛΟ.
